Feeds:
Posts
Comments

Posts Tagged ‘mohimi’

Gramatikat që trajtojnë të ashtuquajtura forma të pashtjelluara të foljes shqip, e konsiderojnë përcjelloren (gerundin) duke punuar dhe përcjelloren mohore pa punuar, si forma plotësuese ose sintaksorisht të barasvlershme.

Për shembull:

Duke vrapuar, do të djegësh kalori.
Pa vrapuar, nuk do të djegësh kalori.

Në këtë kontekst, marrëdhëniet mes përcjellores mohore të tipit pa punuar, dhe përcjellores të mohuar, të tipit duke mos punuar konsiderohen si të sinonimisë absolute; edhe pse forma duke mos punuar ka një shtrirje funksionale përdorimi më të kufizuar se simotra e saj pa punuar.

(more…)

Advertisements

Read Full Post »

Ja një pjesëz disi enigmatike e shqipes: para, në ndërtime të tilla si: nuk para del nga shtëpia, nuk para i pëlqente t’i thërrisnin me emër, libri s’para është shitur.

Për nga origjina, Fjalori i Gjuhës së Sotme Shqipe gabimisht e përfshin këtë pjesëz te parafjala para, edhe pse është qartazi fjala për homonimi; me të drejtë Çabej (Studime etimologjike, VI; f. 142) e lidh me greqishten e re πάρα “tepër, fr. trop”, duke e cilësuar si fjalë të toskërishtes.

(more…)

Read Full Post »

Ndërtimi i tipit:

Jo inxhinier nuk ishte, por as diplomën e të mesmes nuk e kishte marrë.

Është, në thelb, një mohim i shkallëzuar rritës (nuk ishte inxhinier + nuk e kishte diplomën e të mesmes; këtu mospasja e diplomës së të mesmes e rëndon edhe më shumë situatën).

(more…)

Read Full Post »

Duke krahasuar mes tyre thëniet:

Nuk kisha ndonjë gjë për të shtuar.
Jo se kisha ndonjë gjë për të shtuar.

Vërej se mohimi i drejtpërdrejtë me nuk është i vetëmjaftueshëm dhe i përmbyllur (edhe më i tillë është nuk kam ndonjë gjë për të shtuar).

(more…)

Read Full Post »

Ndërtimi i tipit mos bëj gabim + lidhore i shqipes bisedore:

Mos bëj gabim të ngjitesh nga shkallët

është i barazvlershëm me urdhëroren mohore:

Mos u ngjit nga shkallët (por merr ashensorin)

(more…)

Read Full Post »

Një ndërtim i ligjërimit të folur me pjesëzën jo, në funksion lidhëzor, që nuk më rezulton i përshkruar në gramatikat:

Po unë, e mençura, jo të hypja në ashensor, por vajta i ngjita shkallët me këmbë.
Ky tipi, jo t’i thoshte policit që ia kishin vjedhur dokumentin, por vajti ia dha vrapit.
Kush të ka dërguar ty, më pyeti kjo. Edhe unë, idiotja, jo t’i thoja që jam kushërira e Ganiut, por nuk di se ç’i ngatërrova kot.

(more…)

Read Full Post »

Një tjetër pjesëz e shqipes me prejardhje ndajfoljore që meriton të analizohet më mirë: njëherë.

(more…)

Read Full Post »

Older Posts »